Borularda akışın atmosferle temas eden hiçbir akışkan parçacığının olmaması ve tamamen enkesiti doldurarak akması söz konusudur. Bu tip akımlara “basınçlı akım” (cebri akım) adı verilmektedir.

Bir boru içerisindeki akışkan, hareketi sırasında çeşitli sebeplerden (sürtünme, boru içerisindeki yerel şartlar) dolayı enerjisinin bir kısmını kaybeder (ısı enerjisine dönüşür). Bu esnada iki tip enerji kaybı söz konudur. Sürtünme enerji kaybı Yersel enerji kaybı Kaynak: Yrd. Doç. Dr. Murat İhsan Kömürcü, “Hidrolik Ders Notları”, Karadeniz Teknik Üniversitesi Mühendislik Fakültesi İnşaat Mühendisliği Bölümü.

Borularda akışın atmosferle temas eden hiçbir akışkan parçacığının olmaması ve tamamen enkesiti doldurarak akması söz konusudur. Bu tip akımlara basınçlı akım (cebri akım) adı verilmektedir. Uygulamada, basınç altında sıvı nakleden kapalı akış yollarına “boru” adı verilmektedir. Bir yerden başka bir yere sıvı veya gaz aktarmaya yarayan, içi boş, uçları açık, uzun ve dar silindir.

Akışkanın birim boru boyunca enerjisindeki azalma miktarını hidrolik eğim (enerji eğimi) olarak ifade edilir.

Sıvının kısmi dolu olarak iletildiği kapalı akış yolları ise serbest yüzeye sahip olmaları dolayısıyla “kanal” olarak adlandırılırlar ve boru sınıfına girmezler. Yüzey suyu drenajı (yağmur sularının uzaklaştırılması) veya atıksu drenajı sisteminde, su, kapalı cidarlar içinde hareket eder. Fakat basınç altında değildir. Atıksular, atıksu drenaj sistemine girer ve akarsuya veya denize ulaşır. Petrol ve doğal gaz, […]

Basınçlı bir boru akımında, akışkanın boru cidarlarına sürtünmesinden dolayı enerjisinin bir kısmı ısı enerjisi olarak ortaya çıkar. Pratikte kullanamayacağımız ısı enerjisine dönüşen bu kısım, akışkanlar mekaniğinde enerji kaybı olarak ifade edilir. Akışkanın birim boru boyunca enerjisindeki azalma miktarını hidrolik eğim (enerji eğimi) olarak ifade edilir. Kaynak: Yrd. Doç. Dr. Murat İhsan Kömürcü, “Hidrolik Ders Notları”, […]

Borularda akışın atmosferle temas eden hiçbir akışkan parçacığının olmaması ve tamamen enkesiti doldurarak akması söz konusudur. Bu tip akımlara basınçlı akım (cebri akım) adı verilmektedir. Uygulamada, basınç altında sıvı nakleden kapalı akış yollarına boru adı verilmektedir. Borunun içinde sıvının sahip olduğu mutlak basınç atmosfer basıncından büyükse boru basınçla çalışmaktadır. Basınçlı akımların meydana geldiği yataklar, herhangi […]

Bir akım borusunda, kesit alanının akım borusunu çevreleyen katı cidar uzunluğuna oranı “hidrolik yarıçap” olarak tanımlanır.

1883 yılında Reynolds’un yapmış olduğu deneylerde, küçük akım hızlarında meydana gelen enerji kaybının, ortalama akım hızı ile doğru orantılı olduğunu, fakat büyük akım hızlarında oluşan enerji kaybının ise yaklaşık olarak ortalama akım hızının karesi ile orantılı olduğunu tespit etmiştir. Enerji kaybının ortalama akım hızı ile orantılı olduğu akımlara laminer akım denir. Tabiattaki bütün akımlar türbülanslı […]

Yersel enerji kayıpları, borudaki akış yolunun özelliğine bağlı olarak, akışın hızında doğrultu ve şiddetçe değişiklikler gösteren durumlardan doğan kayıplardır. Sürekli enerji kaybı, boru boyuna bağlı olurken, yersel enerji kaybı yersel değişikliklerin fonksiyonu olmaktadır. Yersel değişiklikleri, vanalar, hazne giriş çıkışları, dirsekler, dallanmalar, kesit değişmeleri vb. olarak söyleyebiliriz. Kaynak: Yrd. Doç. Dr. Murat İhsan Kömürcü, “Hidrolik Ders […]