Sular tarafından çözünen kalker tabakasının üzerinde aşınma sonucu lapya denilen oluklar meydana gelir. Karstik şekillerin en küçüğü lapyadır. 1 – 2 cm’den 1 – 2 m’ye kadar genişlikleri ve uzunlukları olabilir. Kaynak: Milli Eğitim Web Sitesinde Yer Alan “Mesleki Açık Öğretim Lisesi “Coğrafya 1″ (Hazırlayan: Derviş Ünlü)” Ders Notlarından Derlenmiştir (Ziyaret Tarihi: 03/02/2010).

Akarsuların taşıdıkları alüvyonları göl veya denize ulaştıkları yerlerde biriktirmeleri sonucu kıyı ovaları oluşur. Kıyı ovaları zamanla gelişerek üçgene benzemeye başlar. Bu nedenle bu ovalara delta ovası da denir. Dünya’nın en uzun nehri olan Nil’in Akdeniz’e döküldüğü ağız kısmında çok büyük bir delta ovası oluşmuştur. Kaynak: Milli Eğitim Web Sitesinde Yer Alan “Mesleki Açık Öğretim Lisesi […]

Yeryüzünün şekillenmesinde etkili olan dış güçlerden biri de dalgalar ve akıntılardır. Dalgaların oluşmasında rüzgarlar etkiliyken, akıntılar sıcaklık ve yoğunluk farklarından oluşur. Kaynak: Milli Eğitim Web Sitesinde Yer Alan “Mesleki Açık Öğretim Lisesi “Coğrafya 1″ (Hazırlayan: Derviş Ünlü)” Ders Notlarından Derlenmiştir (Ziyaret Tarihi: 03/02/2010).

Kutuplar Dünya’nın merkezine daha yakın iken Ekvator daha uzaktır. Bu nedenle yerçekimi kuvveti Ekvator’dan kutuplara doğru gittikçe artar. Yerçekimindeki bu değişikliğe bağlı olarak hava basıncı da enlemlere göre değişiklik gösterir. Kaynak: Milli Eğitim Web Sitesinde Yer Alan “Mesleki Açık Öğretim Lisesi “Coğrafya 1″ (Hazırlayan: Derviş Ünlü)” Ders Notlarından Derlenmiştir (Ziyaret Tarihi: 03/02/2010).

Atlas Okyanus’u ve Antil Adalarında oluşanlara Horikeyn (Hurrican), daha küçük çapta olanlarına hortum adı verilir. Kaynak: Milli Eğitim Web Sitesinde Yer Alan “Mesleki Açık Öğretim Lisesi “Coğrafya 1″ (Hazırlayan: Derviş Ünlü)” Ders Notlarından Derlenmiştir (Ziyaret Tarihi: 03/02/2010).

Genel olarak, 30° – 60° enlemleri arasında, karaların batı kıyılarında görülür. Okyanusal iklim Batı Avrupa, Batı Kanada ve Güney Alaska kıyılarında, Güney Şili, Avustralya’nın kuzeydoğusu ve Yeni Zelanda’da etkili olmaktadır. En sıcak ay ortalaması 25 °C, en soğuk ay ortalaması 5-6 °C’tur. Yıllık ortalama sıcaklık ise 15 °C kadardır. Kıtaların batı kıyılarındaki sıcak su akıntıları […]

Çukurlarda biriken tortul tabakaların bazı bölümleri sert yapıdadır. Bu sert yapılı bölümler yandan gelen güçlerle kıvrılamayarak, kırılırlar. Oluşan bu kırıklara fay adı verilir. Bir fay hattında kırılma sonucu yukarıda kalan kısma horst, alçakta kalan kısma graben denir. Kaynak: Milli Eğitim Web Sitesinde Yer Alan “Mesleki Açık Öğretim Lisesi “Coğrafya 1″ (Hazırlayan: Derviş Ünlü)” Ders Notlarından […]

Dolin, karstik plato yüzeylerindeki erime çukurlarıdır. Komşu dolinlerin birleşmesiyle daha geniş çukurlar oluşur ki bu şekillere uvala adı verilir. Dolin ve uvalalar zamanla genişleyerek 1-2 km çapında polye adı verilen ovaları oluştururlar. Yerin altına sızan sular karstik taşları kimyasal olarak çözündürerek mağara adı verilen boşluklar oluştururlar. Kaynak: Milli Eğitim Web Sitesinde Yer Alan “Mesleki Açık […]

Akarsular sürükledikleri materyalleri eğimin azaldığı yerlerde taşıyamaz hale gelirler. Bu nedenle yükün bir bölümünü az eğimli alanlara biriktirirler. Bunun sonucu olarak çukur olan yerlerde alüvyal malzemeler birikerek ova dediğimiz düz ve düze yakın yeryüzü şekillerini oluştururlar. Akarsuların taşıdıkları alüvyonları göl veya denize ulaştıkları yerlerde biriktirmeleri sonucu kıyı ovaları oluşur. Kıyı ovaları zamanla gelişerek üçgene benzemeye […]

Dalgalar, çarptıkları kıyıları aşındırarak şekillendirirler. Aşınan malzeme taşınarak denizin sığ kesimlerinde biriktirilir. Böylece dalga aşınım ve birikim şekilleri oluşur. Dalgaların etkili olduğu kıyılarda mağaralar, doğal köprüler ve kaya döküntüleri oluşur. Kaynak: Milli Eğitim Web Sitesinde Yer Alan “Mesleki Açık Öğretim Lisesi “Coğrafya 1″ (Hazırlayan: Derviş Ünlü)” Ders Notlarından Derlenmiştir (Ziyaret Tarihi: 03/02/2010).