Taşınım, sıvılarda ve gazlarda ısının hareketidir. Sıvılar ve gazlar ısıtıldığında genleşirler. Bunların yoğunlukları azalır. Yoğunluğu azalan madde yükselir ve ısıyı taşıyan akım meydana getirirler. Örneğin, bir su kabı alttan bir alevle ısıtılsın. Kabın tabanındaki su ısınır ve yoğunluğu azalır. Daha az yoğun olan su yukarı doğru çıkar ve beraberinde ısı taşır. Rüzgarlar ve okyanus akımları, […]

Suyu katı halden sıvı hale dönüştürmek için gerekli olan enerjiden daha fazla bir enerjiye sıvı-gaz dönüşümü için ihtiyaç duyulur. Bir gramlık suyu sıvı halden gaz haline dönüştürmek için 2260 Jul’lük enerjiye ihtiyaç vardır. Bu enerjiye buharlaşma ısısı adı verilir.

Taşınım ve iletimde ısı transferi için parçacıkların hareketine ihtiyaç duyulur. Işıma (radyasyon) ise, parçacıkların hareketi olmaksızın meydana gelen bir ısı taşıma yöntemidir. Örneğin, yayılan enerji güneşten çıkmaktadır. Bu enerji uzaydan geçerek yeryüzüne ulaşır. Uzay bir boşluktur. Işıma enerjisi, elektromanyetik ışımadır. Işık lambaları, sıcak cisimler ve insanlar ışıma enerjisi yayarlar. Isı genellikle kızılötesi ışıma olarak yayılır. […]

Şimdi içinde buz bulunan bir kabın sıcaklığını ölçelim. Buzun sıcaklığı -20°C olsun. Bundan sonra buzu hafif ateşte ısıtalım ve her 30 saniyede sıcaklığını ölçelim. Birkaç dakika sonra, sıcaklık artışı durur. Sadece buzun eridiğini fark edebiliriz. Buzun erimesi sona erdikten sonra sıcaklık yeniden artmaya başlar. Buz erirken verilen ısının hepsi, suyu buz (katı) halde tutan kuvvetleri […]

Isı enerjisi, yüksek sıcaklık bölgelerinden düşük sıcaklık bölgelerine doğru taşınır. Bazen bu ısı akışını durdurmak veya kontrol altına almak gerekir. Isı hareketi, yalıtım yoluyla kontrol edilebilir. Bazı şeyleri sıcak tutmak için de yalıtım yapılır. Soğuk bir kış gününde termos içerisinde çay veya kahve gibi sıcak içecekler korunabilir. Evlerimizde yalıtım, enerji tasarrufu için yapılır. Yalıtım suretiyle […]

Bir sıvı gaza dönüşürken ısı enerjisi alır. Aynı şekilde, bir katı sıvıya dönüşürse yine ısı enerjisi alacaktır. Hal değişikliği sırasında sıcaklık sabit kalır. Bir gaz bir sıvıya yoğuşurken ısı kaybeder veya ısı verir. Aynı şekilde, katılaşan bir sıvı sahip olduğu enerjiyi kaybeder. Her iki durumda da sıcaklık değişmesi olamaz.

Buzun erirken ısı soğurması sebebiyle etrafını soğutması doğaldır. Buz erirken, bir gramı 334 jul’lük bir enerji soğurur. Bu değer buzun gizil erime ısısı olarak ta bilinir.

Otomobil lastiğinin havasını kontrol eden bir teknisyen basıncını ölçer. Basınçölçeri 200 kPa (kilopaskalı) gösterir. Lastikteki bu basınca ne yol açmaktadır? Hava lastiğe pompalandığında, hava sıkıştırılmıştır ve hava daha küçük bir hacme zorlanmıştır. Lastik içerisindeki gaz parçacıkları kinetik enerjiye sahiptirler. Bunlar sürekli hareket halindedirler. Bunlar hareket ederken hem birbirleriyle hem de lastik çeperiyle çarpışırlar. Lastik çeperlerine […]

Buz, soğuk içeceklerde, piknik termosu ve kutularda kullanılır. Buz aynı zamanda yiyeceklerin korunmasında da kullanılır. Buzun erirken ısı soğurması sebebiyle etrafını soğutması doğaldır. Buz erirken, bir gramı 334 jul’lük bir enerji soğurur. Bu değer buzun gizil erime ısısı olarak ta bilinir. Buharlaşma süreci, bir soğutma sistemi olarak kullanılabilir. Buharlaşma esnasında bir sıvı, ısı soğurur (yutar). […]

Hava basıncı, barometre adı verilen bir aletle ölçülür.