Termodinamiğin ikinci yasası, dolaylı olarak; enerjinin ve maddenin evrende homojen olarak dağılma eğiliminde olduğunu söylüyor. Örneğin bir kibriti yaktığımızda, başlangıçta ucunda derli toplu ve düzenli olan enerji, bir süre sonra tüm salona yayılarak darmadağınık bir hale geliyor. Madde de öyle; dumanı oluşturan moleküller, başlangıçta kibritin ucunda derli toplu ve düzenli iken, bir süre sonra salonun […]
Termodinamik, iki cisim temasa getirildiğinde, ısının sıcak olandan soğuk olana doğru aktığını söylüyor. Bu sayededir ki, üşüdüğümüz zaman yanan bir sobaya sarılıp ısınabiliyor ve yanan bir ocağın üzerine koyduğumuz yiyeceklerimizi her seferinde pişirebiliyoruz. Termodinamiğin ikinci yasası, dolaylı olarak; enerjinin ve maddenin evrende homojen olarak dağılma eğiliminde olduğunu söylüyor. Örneğin bir kibriti yaktığımızda, başlangıçta ucunda derli […]
Carnot Makinesi, fiziki bir varlığı olan, diğer bir ifadeyle gerçekleştirilmesi, mümkün olmayan hayali (kurgusal, fiktif) bir makinedir. Ancak, bu hayali bir makinede dahi teorik verim asla “1” (%100) değildir. Esasen, verimin %100 olması, entropi yüzünden de imkansızdır. Yani sonuçta şu şekilde genel ve kapsayıcı bir hükme ulaşmış olmaktayız: Hiçbir zaman, iki sıcaklık deposu arasında çalışan […]
Carnot Makinesi, Sadi Carnot’nun 1824 yılında yayınladığı, daha sonra William Thomson (Lord Kelvin) ve Émile Clapeyron sayesinde unutulmaktan kurtulan Réflexions Sur La Puissance Motrice de Feu et Les Machines Propre à Développer Cette Puissance (Ateşin Hareket Ettirici Gücü ve Bu Gücü Kullanacak Makineler Üstüne Düşünceler) isimli eserinde temellendirdiği ve termal işlem esasına göre çalışan bütün […]
Sadece ilk ve son denge durumları için P ve V değeri belirlenebildiği, dengesiz hallerin ardışık olarak birbirini takip ettiği süreçtir. Bu haller için P ve V değerlerinin her ikisini birden tam olarak belirlemek imkansızdır. Ancak, genel olarak, V’nin tam belirlenebilmesi daha mümkündür, bu durumda P’nin belirsizliği artar. Bu sebeple Tersinmez Süreç, P-V diyagramında bir sürekli […]
Gerçek bir termal işlemde bir tersinir süreç, ardarda gelen çok sayıda, geçici denge durumlarından oluşmakta olduğundan, bir “yarı-kararlı süreç”tir veya daha doğru bir nitelendirme ile, bir “yarı-kararlı süreçler bütünü”dür. Böyle bir sürecin bir başlangıcında ve bir de bitiminde olmak üzere iki denge durumu kabul edilir ki buna göre, tersinir süreç (veya tersinir olduğu kabul edilebilecek […]
Gerçek bir termal işlemde tersinir süreç, ardarda gelen çok sayıda denge durumlarından oluşmakta olduğundan, bir “yarı-kararlı süreç”tir. Kaynak: Durmuş Hocaoğlu, Termodinamik’in İkinci Kanunu ve Entropi Ders Notu, Kasım, 2008.
Termal dengede bulunan bir gaz “kararlı”dır ve bu bakımdan da “değişme” demek olan “süreç”ten bağımsızdır. Yani, “kararlı” kelimesini tam gerçek anlamında kullanacak olursak, “kararlı” ve “süreç” kavramları birbirinin zıddı olduğu için, Kararlı Süreç diye bir kavram tanımlanamaz. Evren’de bütün fiziksel olayların tersinir değil tersinmez (irreversible, geriye dönüşümsüz) oluşunun sebeplerinden birisi de budur. Çünkü Evren’de mutlak […]
Evren, sonsuz ve bitimsiz hareketlerden oluşur: Madde, hareketsiz olduğu anda yok olur; diğer bir ifadeyle, mutlak anlamda hareketsizlik, madde için ölüm demektir. Kaynak: Durmuş Hocaoğlu, Termodinamik’in İkinci Kanunu ve Entropi Ders Notu, Kasım, 2008.
Bir gazın halini belirleyen en temel iki kategorisi “basınç” ve “hacim”dir. Bu iki kategoriden birisi veya ikisi tayin edilemeyen bir gaz “belirsiz” bir haldedir. Termal Dengeise bu “belirlenebilirliğin” kavramsal bir ifadesi olup, belirli bir miktar gazın belirli (muayyen) bir basınca ve belirli bir hacme sahip olduğu hali anlatır. Termal Denge’nin diğer adı da “Kararlı Hal”dir. […]
Son yorumlar