Özne ve yüklemin birbirine “dışında”, “hariç” kavramlarıyla bağlanır. Böylece yüklemdeki eylem, öznenin dışında öznenin ait olduğu kaplamın geneline yayılmıştır. Bu önermelerde “yüklemin yüklediği özelliğin tam tersi öznede bulunur” ifadesi gizli olarak bulunmaktadır. Örneğin : “Seninle ilişkimiz hariç, tüm ilişkilerimde yalan söyledim.” (Seninle ilişkimde yalan söylemedim). “Çikolatalı pasta dışında pasta yemem.” (Çikolatalı pasta yerim)

Yükleminde bildirilen eylemin sadece özneye ait olduğunu bildiren önermelere denir. Bu önermelerde gizli bir “onların dışındakiler de bu özellik bulunmaz” anlamı vardır. Örneğin: “Bu matineye yalnız kadınlar girebilir.” (Kadın olmayanlar giremez.) “Ancak çalışanlar kazanacaktır.” (Çalışmayanlar kazanamayacaktır.)

Bu önermeler, “ama”, “fakat”, “mamafih”, “lakin” gibi eklerle birbirine bağlanmış basit önermelerden oluşur. Örneğin : “İstediğin yere kaçabilirsin; ama benden saklanamazsın.”“Herkes trenden indi; lakin o inmedi.”

Ön bileşenin, art bileşenin nedeni olduğu önermelerdir. Bu önermelerde bağlantı genelde neden bildiren “çünkü” bağlacıyla yapılır. Örneğin : “Hasta olacaksın; çünkü kendine hiç iyi bakmıyorsun.” “Gitmeni uygun bulmuyorum, yani gitmeni istemiyorum.”

Birbirlerine olumlu ya da olumsuz olarak bağlanmış önermeler topluluğuna denir. Örneğin : “Bu yaz hem gezeceğim hem de bol-bol dinleneceğim.” (Olumlu – Bağlantılı)“Kışın ne gezdim, ne de dinlendim.” (Olumsuz – Bağlantılı)

Bu önermeler, iki basit önermenin “ise” bağlacıyla birleştirilmesiyle oluşur. Bunun sonucunda “ön bileşen” ve “art bileşen” ortaya çıkar. Ancak bu birleştirmede eğer, bağlaç art bileşenin olup-olmama koşulunu ön bileşene bağlıyorsa Bitişik Koşullu Önerme; eğer bağlaç ön bileşenle art bileşenden birini seçip diğerini yok ediyorsa Ayrık Koşullu Önermedir. Örneğin : “Çok çalışırsa, istediği bölümü kazanır” (Bitişik). […]

Birden fazla yargı taşıyan önermelere denir. Bileşik önermeler, bileşikliği taşıdıkları eklerle açıkça belli olan önermeler ve bileşikliği hiç ek taşımadıkları için gizli olan önermeler olarak ikiye ayrılırlar.

Şayet bir önerme, tek bir yargı taşıyorsa basit önermedir. Basit önermeler, sadece özne ve yüklemden oluşurlar. Ancak bazı durumlarda özne ve yüklem açıklamalı verilmiştir. Bunlara, Karmaşık Önermeler de denir. Yine de tek bir özne ve yüklem bulunduğu için karmaşık önermeler, basit önermeler içerisinde değerlendirilirler. Örneğin : “Uzay, fethedilmiştir.” (Basit). “Tarih boyunca insanların ilgisini çeken uzay, […]

Önermenin yükleminin niteliğine göre değerlendirilmesidir. Buna göre, şayet yüklem, özneye bir özellik ekliyorsa (“Ali, çalışkandır.”; “Pasta, çikolatalıdır.”; “Bütün kadınlar, güzeldir.”) Olumlu; şayet yüklem, özneden bir özellik çıkarıyorsa (“Ali, çalışkan değildir.”; “Masa burada değildir.”; “Hiçbir kadın, çirkin değildir.”) Olumsuz Önermedir. Uyarı: Bu önermeleri değerlendirirken anlama değil biçime bakılır. Örneğin : “Ali, çalışkan değildir.” (Olumsuz)“Ali, tembeldir.” (Olumlu)

İki şey arasındaki benzerliğe dayanarak biri hakkında verilen yargıyı diğeri hakkında da vermektir. Örnek: Dünyanın atmosferi vardır ve üzerinde canlılar yaşar. Merih’te de atmosfer vardır. O halde Merih’te canlılar yaşayabilir. Örnek: Türkiye de İtalya da deniz kenarındadır.Türkiye balıkçılık yapılır. O halde İtalya’da da balıkçılık yapılabilir.